Sinh thiết màng hoạt dịch khớp dưới hướng dẫn của siêu âm - Bộ y tế 2014
I. ĐẠI CƯƠNG
Bệnh lý màng hoạt dịch (MHD) khớp là một nhóm bệnh thường gặp trong thực hành chuyên ngành thấp khớp học bao gồm các nhóm bệnh viêm có tính chất tự miễn (viêm khớp dạng thấp, lupus ban đỏ hệ thống...), viêm do nhiễm khuẩn (vi khuẩn sinh mủ, lao...), do u (sarcoma màng hoạt dịch, viêm màng hoạt dịch thể lông nốt sắc tố). Để chẩn đoán xác định bệnh ngoài các tiêu chuẩn chẩn đoán dựa vào lâm sàng, các xét nghiệm thông thường, trong một số trường hợp cần phải sinh thiết MHD khớp để lấy bệnh phẩm làm giải phẫu bệnh.
II. CHỈ ĐỊNH
- Các tổn thương viêm MHD khớp ở các khớp trung bình và lớn chưa rõ nguyên nhân (biểu hiện dày MHD khớp xác định dưới siêu âm hoặc CT scan, cộng hưởng từ).
III. CHỐNG CHỈ ĐỊNH
- Bệnh lý rối loạn đông cầm máu.
- Chống chỉ định tương đối: tổn thương MHK ở các khớp nhỏ (bàn ngón tay, ngón chân...), có các nhiễm khuẩn tại vị trí sinh thiết (cần điều trị hết nhiễm trùng).
- Thận trọng với người bệnh có tiền sử đái tháo đường, tăng huyết áp, bệnh máu. Chỉ thực hiện thủ thuật khi các bệnh lý trên đã được kiểm soát tốt.
IV. CHUẨN BỊ
1. Người thực hiện (chuyên khoa)
- 01 bác sỹ thực hiện thủ thuật: là bác sỹ chuyên khoa cơ xương khớp đã được đào tạo.
- 01 bác sỹ siêu âm.
- 01 điều dưỡng phụ.
2. Phương tiện
- Phòng Thủ thuật vô trùng.
- 01 máy siêu âm màu/ đen trắng có ít nhất 2 đầu dò: 01 đầu dò cong (convex) tần số 3,5 MHz và 01 đầu dò phẳng (linear) tần số tối thiểu 7,5 MHz.
- Kim sinh thiết chuyên dụng (kim Parker- Pearson 14,16,18, 20 Gauge).
- Hộp thuốc chống sốc theo quy định.
- Hộp đựng dụng cụ vô trùng (xăng có lỗ, kẹp có mấu, bông băng gạc...).
- Bông, cồn 70o, dung dịch Betadin hoặc cồn iốt, băng dính y tế/ băng dính Urgo.
- Thuốc: gây tê xylocain 2% loại ống 2 ; 5ml .
- Ống đựng bệnh phẩm chứa formon, lam kính, nhãn dán / bút viết trực tiếp trên lam kính, ống nuôi cấy vi khuẩn/ nấm...
3. Người bệnh
- Cần được kiểm tra các chỉ định, chống chỉ định.
- Hình ảnh siêu âm và/ hoặc CT scan, và/hoặc cộng hưởng từ khớp
- Giải thích BN: mục đích, tai biến của thủ thuật; ký giấy cam đoan làm thủ thuật
- Làm các xét nghiệm cơ bản như đông máu cơ bản, nhóm máu, HIV, HbsAg, các xét nghiệm huyết học, sinh hóa cơ bản.
4. Hồ sơ bệnh án
- Theo mẫu quy định
V. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH
Thực hiện tại phòng thủ thuật xương khớp vô khuẩn theo quy định
- Kiểm tra hồ sơ bệnh án , chỉ định, chống chỉ định
- Siêu âm kiểm tra lại vị trí MHK khớp, đường dự định sinh thiết, đo chiều sâu mũi kim.
- Sát trùng tại chỗ bằng dung dịch Betadin, trải săng vô khuẩn có lỗ.
- Bọc đầu dò siêu âm bằng găng vô khuẩn.
- Gây tê tại chỗ bằng xylocain dưới hướng dẫn của siêu âm.
- Rạch da tại chỗ gây tê, khoảng 0,3 cm.
- Xuyên kim qua vết rạch trên da vào phần MHD dày nhất dưới hướng dẫn của siêu âm, đến vị trí định trước, sau đó cắt MHD bằng kim sinh thiết.
- Rút kim ra, lấy bệnh phẩm. Nếu bệnh phẩm nhỏ, vụn có thể sinh thiết lần 2,3. Cho bệnh phẩm vào lọ đựng bệnh phẩm theo đúng quy định.
- Chăm sóc người bệnh ngay sau sinh thiết:
- Theo dõi tình trạng chảy máu khớp ngay sau sinh thiết, nếu có cần hút dịch máu, băng ép khớp, dán băng dính.
- Dặn BN không cho nước tiếp xúc với vị trí sinh thiết.
- Sau 24 h mới bỏ băng dính và rửa nước bình thường vào chỗ vừa sinh thiết.
VI. THEO DÕI
- Chỉsố theo dõi: mạch, HA, tình trạng chảy máu tại chỗ, tình trạng viêm trong 24 h
- Theo dõi các tai biến và tác dụng phụ có thể xảy ra (mục VII bên dưới) sau 24 h
VII. TAI BIẾN VÀ XỬ TRÍ
- Đau khớp hoặc đau tại chỗ sau khi sinh thiết, có thể bổ sung giảm đau paracetamol.
- Chảy máu khớp sau sinh thiết, nếu có cần hút dịch máu, băng ép khớp, dán băng dính.
- Nhiễm khuẩn khớp do thủ thuật sinh thiết (viêm mủ): biểu hiện bằng sốt, sưng đau tại chỗ, tràn dịch => điều trị kháng sinh.
- Phản ứng thần kinh thực vật: đôi khi người bệnh cảm thấy hơi nhức đầu hoặc xây xẩm trong lúc làm hoặc sau khi làm, rất hiếm khi bị ngất.
Hình minh họa: sinh thiết màng hoạt dịch khớp háng dưới hướng dẫn của siêu âm.
Nguồn: Internet
Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh Nội khoa, chuyên ngành Cơ Xương Khớp - Bộ y tế 2014
Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh Nội khoa, chuyên ngành Cơ Xương Khớp - Bộ y tế 2014
Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh Nội khoa, chuyên ngành Cơ Xương Khớp - Bộ y tế 2014
Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh Nội khoa, chuyên ngành Cơ Xương Khớp - Bộ y tế 2014
Hướng dẫn quy trình kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh Nội khoa, chuyên ngành Cơ Xương Khớp - Bộ y tế 2014
Insulin thường (insulin người) dạng dung dịch tiêm dưới da kê đơn được kết hợp cùng với chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục để kiểm soát tình trạng đường trong máu cao do bệnh tiểu đường type 1 hoặc type 2.
Viêm bao hoạt dịch khớp gối là tình trạng viêm túi chứa dịch lỏng ở đầu gối. Bao hoạt dịch có vai trò giảm ma sát và tạo thành lớp đệm cho các điểm chịu áp lực giữa xương và gân, cơ và da quanh khớp.
Viêm bao hoạt dịch là tình trạng viêm xảy ra ở túi nhỏ chứa dịch lỏng nằm gần khớp. Các túi này đóng vai trò là lớp đệm giúp giảm ma sát giữa bề mặt xương với mô mềm xung quanh, gồm có da, cơ, gân và dây chằng.
Viêm ống dẫn trứng thường xảy ra sau khi bị nhiễm các loại vi khuẩn lây qua quan hệ tình dục đường âm đạo.
Nếu bạn sinh con trước 37 tuần sẽ được gọi là sinh non và con bạn được coi là non.
- 1 trả lời
- 1534 lượt xem
Em sinh bé trai nặng 3,7kg. Hiện giờ bé được 7 tháng 7 ngày và nặng 8kg, dài 67,7kg. Bé bú sữa mẹ kết hợp sữa công thức. 4 tháng đầu trộm vía bé ăn ngoan, ngủ ngoan. Nhưng đến tháng thứ 5 bé biếng bú và ít ngủ hẳn đi. Đến nay 7 tháng thì bé ăn 2 bữa bột và 2 bữa sữa. Mỗi bữa tầm 80ml sữa, nhưng ngủ mới chịu bú, thức là bé không bú bình. Đút thìa cũng nhè ra. Em đã thay đổi 3 loại sữa là meiji, morinaga, nan mà vẫn không thay đổi. Cả ngày mà bỉm của bé vẫn nhẹ tênh, nước vàng khè. Em phải làm gì để bé có thể ti bình lúc thức ạ? Còn một vấn đề nữa là bé nhà em bị rụng tóc vành khăn. Từ nhỏ đến giờ bé rất khó ngủ và khi ngủ thì hay thức dậy về đêm. Khi bé được 4 tháng em cho bé đi khám thì bác sĩ cho uống Relacti Extra và kê bổ sung magie, canxi. Bé uống Relacti Extra đã dễ ngủ hơn nhưng đêm vẫn thức dậy. Em cho bé uống Relacti Extra 5 hôm là dừng vì sợ có hại cho bé. Giờ em muốn tiếp tục cho bé uống Relacti Extra trở lại được không ạ? Giờ bé vẫn đang uống ostelin loại canxi kết hợp D3. Lịch sinh hoạt của bé nhà em như sau: Sáng: 7-9h: chơi. 9-10h: ngủ và đút cho ăn 80ml sữa công thức (tỉnh dậy là không ăn). 10-11h30: chơi và tắm. 11h30: ăn dặm 150-200ml cháo. 12h30: ngủ (có hôm không ngủ) 2h-3h: canh cho uống 80ml sữa. 3h: bữa phụ hoa quả (hôm có hôm không) . 6h: ăn 150ml cháo. 9h-10h: ti mẹ. Từ lúc này là lục đục ti mẹ cả đêm và trằn trọc để ngủ. Lịch sinh hoạt của bé như này có cần điều chỉnh gì không ạ?
- 1 trả lời
- 1052 lượt xem
Hiện bé nhà em đang được 28 tháng. Bé nặng 14kg và đã mọc 10 răng trên, 8 răng dưới. Nhưng có điều lạ lùng là 2 răng cửa dưới của bé vẫn chưa mọc ạ. Trong khi đó em thấy các bé khác thì 2 răng này là mọc đầu tiên. Em có cho bé đi khám bệnh viện Nhi Đồng nhưng bác sĩ nói phải chờ bé được 4-5 tuổi mới biết được. Bé nhà em như thế là bị làm sao ạ?
- 1 trả lời
- 1254 lượt xem
Hiện bé nhà em đang được 3 tháng tuổi. Từ lúc sinh ra tới giờ mặc dù nằm điều hòa với nhiệt độ thích hợp nhưng bé nhà em vẫn đổ mồi hôi đầu khá nhiều là bị sao ạ? Ngoài ra, khi co lên co xuống, các khớp gối của bé cứ kêu răng rắc ấy ạ. Bé như vậy có phải là bị thiếu canxi và vitamin D không ạ?
- 1 trả lời
- 1398 lượt xem
Vợ em bị đau khớp gối, nhưng tụi em lại đang muốn có con. Vậy, vợ em có thể dùng thuốc Glucosamine Hcl được không? nó có ảnh hưởng gì không? xin chân thành cám ơn bác sỹ, và mong hồi âm Kính
- 1 trả lời
- 1851 lượt xem
Bé trai nhà em hiện giờ đang được 12 tháng 10 ngày tuổi. Bé nặng 7,4kg ạ. Lúc sinh bé chỉ nặng 2,4kg. Bé có vẻ trông nhỏ hơn so với các bạn cùng trang lứa, mặc dù bé khỏe, ít ốm ạ. Hàng ngày em cho bé ăn 3 bữa cháo và bú thêm sữa glico dưới 1 tuổi. Mỗi lần bé bú được 110-150ml sữa. Thời gian bé được 6 tháng tuổi thì em phải đi mổ xoắn u nang nên bé phải dừng bú mẹ trong vòng 7 tuần. Em có thử tất cả các loại sữa công thức cho bé và phát hiện ra bé bị dị ứng đạm sữa bò. Do uống xong thì bé trớ và người mẩn đỏ ạ. Hiện giờ bé đã hơn 1 tuổi, em muốn đổi sữa Glico cho trẻ hơn 1 tuổi cho bé mà con không chịu uống. Em không biết nên đổi luôn sang sữa khác hay là sẽ uống xen kẽ cả sữa cũ, sữa mới cho bé tập quen dần ạ? Uống xen kẽ thì hệ tiêu hóa của bé có ảnh hưởng gì không ạ?